khach san bac ninh

Văn hóa - Giải trí
Tue, Day 16/02/2016 09:18 AM

Giới trẻ với văn hóa lễ chùa đầu năm

Mỗi độ Tết đến xuân về là dịp để mọi người đoàn viên sum vầy với gia đình, dòng tộc và một phong tục mang tính ngàn đời là mọi người vẫn không quên đi chùa thắp nhang, khấn Phật cầu mong cho gia đình sức khỏe và bình an. Cũng chính vì thế, tục lễ chùa đầu năm đã trở thành nét đẹp văn hóa của người Việt. 

Người Việt tin rằng, đi lễ chùa đầu năm không đơn giản chỉ là để ước nguyện, mà đó còn là khoảnh khắc để con người hòa mình vào chốn tâm linh, bỏ lại phía sau bao vất vả trong cuộc mưu sinh. Về nơi cửa phật, giữa không gian thanh tịnh, mùi khói nhang, sắc màu của đèn hoa, mỗi chúng ta sẽ cảm thấy lòng mình trở nên nhẹ nhàng, thanh thản hơn. Ngày nay, giới trẻ cũng chiếm một phần đông đảo tại các đền chùa đầu năm mới và dường như đây được coi là một trào lưu của các bạn trẻ hiện nay.

Đi lễ chùa là một nét đẹp trong đời sống tâm linh của người dân Việt. Vào mồng một, ngày rằm hàng tháng, đặc biệt vào những dịp lễ, Tết, có rất nhiều người đi chùa lễ Phật. Thế nhưng, thời gian gần đây, việc lễ chùa hay tìm đến những chốn tâm linh đang bị nhiều người làm lệch lạc đi nét đẹp này, đặc biệt là ở các bạn trẻ.

Vào những năm gần đây, không khó để nhận thấy số lượng đông đảo các bạn trẻ tham gia tại các đền chùa dịp đầu năm. Việc đi lễ chùa đầu năm dường như đã trở thành thói quen của các bạn trẻ. Tuy nhiên, bên cạnh những người đến chùa lễ Phật giữ được nét văn hóa thanh lịch khi đến cửa thiền thì cũng còn không ít người đi lễ không xuất phát từ lòng thành kính đã làm mai một bản sắc văn hóa, gây mất mỹ quan. Một số bạn trẻ trẻ ngày nay đi lễ chùa đầu năm để cầu lộc, cầu bình an, sức khỏe, cầu học tập tốt và cả cầu duyên. Một số bạn trẻ đi lễ chùa đơn thuần chỉ là “mốt”, người ta đi mình cũng đi. Có khi đơn giản chỉ là đến chùa cúng vái, chụp vài kiểu ảnh để khoe với bạn bè.

Tại nhiều đền, chùa không khó để chứng kiến cảnh dòng người chen lấn, xô đẩy cùng mâm lễ trên tay. Ghé qua các đền, chùa nổi tiếng những ngày đầu xuân năm mới, có thể dễ dàng bắt gặp nhiều bạn trẻ cùng nhau đi lễ, xin lộc đầu năm. Có điều ở chốn linh thiêng, vẫn có những bạn trẻ chưa ý thức được về việc ăn mặc phù hợp, tạo nên những hình ảnh kém đẹp mắt. Chuyện ăn mặc đúng cách để đi lễ chùa từ lâu đã được nhắc đến. Tuy nhiên, sau nhiều năm, một số bạn trẻ vẫn thiếu ý thức, không tự rút nghiệm và tái diễn những màn trình diễn thời trang, khoe da thịt tại nơi tôn kính. Những bộ đồ này có thể rất đẹp ở chỗ khác, nhưng chắc chắn không đẹp ở chùa chiền, các di tích lịch sử dịp Tết. Việc sử dụng thời trang không đúng chỗ sẽ làm ảnh hưởng đến cảnh quan chung, tạo sự phản cảm cho người khác, dễ khiến bản thân phải nhận những lời đánh giá không hay.

Ngoài cách ăn mặc hở hang gây phản cảm, một số bạn trẻ đi lễ chùa đầu năm còn có các hành động quá lố, khiến người khác ngao ngán, đánh giá không tốt. Các bạn trẻ vô tư, thoải mái đùa nghịch, trêu ghẹo, thậm chí văng tục chửi bậy ngay giữa chốn linh thiêng. Hút thuốc, xả rác ngay trong khuôn viên nhà chùa. Một số bạn vô tư chụp ảnh “tự sướng” trong chùa, hình ảnh các bạn ngồi hiên ngang vắt vẻo trên tượng Phật, hay hình ảnh bạn nữ mặc váy ngắn chụp bên cạnh tấm biển “Đề nghị không mặc quần, váy ngắn vào chùa để đảm bảo sự tôn nghiêm” đã làm xấu đi hình ảnh của chính bản thân các bạn trẻ, biến các bạn thành những Người Việt trẻ xấu xí trong mắt cả cộng đồng Việt và thậm chí cả du khách nước ngoài.

Một sự việc cũng góp phần làm xấu hình ảnh giới trẻ Việt đó là việc giới trẻ đua nhau rút quẻ, xem bói, tham gia các hình thức như: thuê cúng, bẻ cành lộc trong chùa. Điều này chính là các bạn đã góp phần duy trì và phát triển tệ nạn mê tín dị đoan trong khi nhà nước và cơ quan quản lý đền chùa đang kiên quyết bài trừ. Hơn nữa, điều này ảnh hưởng không nhỏ đến tinh thần của các bạn trẻ. Nhiều bạn rút được quẻ thẻ phản ánh đúng tâm trạng, hoàn cảnh hiện tại của mình thấy như được chia sẻ và an ủi phần nào. Tuy nhiên, nhiều quẻ thẻ xấu lại khiến bạn rút quẻ lo lắng, buồn phiền đến mất ăn mất ngủ, ảnh hưởng đến học hành, sinh hoạt và cuộc sống hàng ngày. Có bạn tin quá lại tìm cách nhờ thầy “giải hạn”. Cuối cùng rồi vẫn là một vòng luẩn quẩn cúng bái, mê tín dị đoan.

Một điều cũng không thể phủ nhận đó là mặc dù giới trẻ đi chùa đầu năm mới rất nhiều nhưng hầu như các bạn đều không có hiểu biết nhiều về không gian lễ hội, về sự tích, sự linh thiêng nơi mình đang đến, về những vị phật mà mình chắp tay cúi lạy… Đi lễ chùa theo kiểu xu hướng nên nhiều bạn không quan tâm đến việc đền chùa thờ ai, nguồn gốc lịch sử thế nào để rồi thành tâm tưởng nhớ công ơn của họ. Đấy cũng là một trong những biểu hiện của việc thờ ơ với lịch sử của giới trẻ hiện nay.

Xuân đang đến rất gần, lại một mùa lễ hội được khởi động. Câu hỏi làm sao để xây dựng một hình ảnh đẹp cho giới trẻ trước thực trạng lễ chùa đầu năm đang được xã hội rất quan tâm. Dưới đây xin phép được đưa ra các ý kiến như sau:

Trước đây, ông cha ta thường ăn mặc gọn gàng, chỉnh tề, nghiêm túc khi đi lễ chùa. Đàn ông mặc áo the, khăn xếp, chân đi guốc mộc. Mấy chục năm trở lại đây thì mặc comple, đeo cà vạt, chân đi giày. Còn với phụ nữ, chúng ta từng đọc bài thơ "Hôm qua em đi chùa Hương", mặc áo mớ ba mớ bảy, áo tứ thân hoặc áo dài, đầu đội khăn mỏ quạ, tay cầm nón quai thao. Hình ảnh đó đến nay vẫn còn trong lễ hội Lim. Nhìn chung, cách ăn mặc khi đi lễ chùa của ông cha ta từ xưa đều chỉnh tề hơn thường ngày. Ngày nay, cuộc sống phát triển hơn, cách ăn mặc cũng có nhiều thay đổi, không còn áo tứ thân, áo mớ ba mớ bảy hay áo the, khăn xếp nhưng hầu hết vẫn phải ăn mặc tươm tất, lịch sự, thậm chí có chút sang trọng để thể hiện sự tôn trọng. Phải làm sao mặc đẹp nhưng không lố lăng, Cái đẹp đó chính là sự hài hòa giữa môi trường xung quanh, không gian linh thiêng và cả mọi người xung quanh. Một số người nói rằng, "đi chùa chỉ cần cái tâm" mà không cần chú ý đến chuyện ăn mặc, điều này là không đúng. Khi đã tới đình, chùa tức là đã đặt trong mối quan hệ với cộng đồng xã hội nên càng phải có ý thức. Tâm đâu chỉ là lòng thành mà còn biểu hiện ở tiếng nói, ăn mặc, cách đi đứng.

Nói về cách ứng xử, hành lễ khi đi chùa đầu năm, các bạn trẻ nên chú ý nghiêm trang, nhẹ nhàng, không chen lấn xô đẩy. Mỗi chùa, mỗi lễ hội lại có những quy đinh khác nhau, bạn trẻ cần chú ý tránh phạm vào những sai lầm mà chùa đã quy định.

Làm ngơ với những dịch vụ seo vụ “ăn theo” trong khi đi lễ chùa. Chú ý để không bị kẻ xấu lôi kéo, dụ dỗ, mời chào sử dụng các dịch vụ giá “cắt cổ”. Khi mua bán phải thỏa thuận rành mạch, nên tham khảo các thông tin về điểm đến và các lưu ý cần thiết. Tuyệt đối không tham gia các tệ nạn mê tín dị đoan. Sắm lễ tiết kiệm với quan niệm “Phật ở tại tâm”, không nên sắm sửa vàng mã, tiền âm phủ để dâng cúng Phật tại chùa.

Bớt chút thời gian tìm hiểu nguồn gốc, lịch sử của nhà chùa. Coi việc đi lễ chùa đầu năm vừa là dịp cầu lộc, cầu an cho một năm mới, vừa là dịp để học hỏi, trau dồi kiến thức và ghi nhớ công ơn của thế hệ đi trước. Qua đó cố gắng tu dưỡng, rèn luyện bản thân trở thành người có ích.

Thiết nghĩ, đi lễ chùa đầu năm phải xuất phát từ sự thành tâm trong mỗi con người. Diện mạo của văn hóa lễ chùa đầu năm chỉ có thể được xây dựng khi người tổ chức, quản lý lễ chùa và người tham gia lễ chùa thật sự am hiểu giá trị, ý nghĩa của lễ chùa đầu năm, từ đó có ứng xử văn hóa khi tham gia. Các bạn trẻ - một trong những cá thể góp phần xây dựng văn hóa ấy cũng cần nên hiểu và thực hiện những điều đó./.

                                      Lương Thúy – Ban TTNTH Tỉnh Đoàn